Stress, Massage en ontspanning

Stress, Massage en ontspanning

Bij stress denken we direct aan overspannenheid, het maken van examens of zware werkdruk. Fysiologisch verstaat men echter onder stress het geheel aan veranderingen dat in het lichaam optreedt ten gevolge van een probleem of onverwachte situatie waaraan men wordt blootgesteld (Burgerhout, 2001).

De reactie van stress verloopt in 3 fases: de alarmfase, de afweerfase en de uitputtingsfase.

In de alarmfase komt het lichaam in een verhoogde staat van waakzaamheid door het waarnemen van een onverwachte of bedreigende prikkel. Hiervoor wordt vaak de term “vecht- of vluchtreactie” gebruikt. Tijdens deze reactie wordt de sympathicus geactiveerd die er voor zorgt dat de bijnier, adrenaline en cortisol afgeeft. Adrenaline zorgt voor een vergrote alertheid, wat gepaard gaat met een verhoogde hartslag. Cortisol, ook wel het stresshormoon genoemd, zorgt o.a. voor een verhoogde glucoseconcentratie in het bloed door spierweefsel af te breken. Hierdoor is er meer energie paraat voor mogelijk gevaar.

Wanneer in de alarmfase het gevaar niet kan worden afgewend, komt het lichaam in de afweerfase. De concentraties cortisol en adrenaline in het bloed blijven verhoogd. Ook de afbraak van spierweefsel blijft doorgaan. Daarnaast is ook het metabolisme verhoogd en het immuunsysteem onderdrukt.

De afweerfase kan vaak vele weken onderhouden worden, maar uiteindelijk kan het uitputten. Dan komt het lichaam in de uitputtingsfase met als gevolg dat de lichamelijke conditie verslechtert.

Een veel voorkomend probleem met studies naar het effect van massage op stress, is dat stress niet exact te meten is. (Bost, Wallis, 2005). Wel zijn de fysiologische reacties op stress (zoals hartslag, bloeddruk en cortisolgehalte) indicatoren voor de mate van stress (Clow, 2001).

Omdat als gevolg van stress en angst dezelfde fysiologische symptomen optreden, wordt (de mate van) stress ook vaak gemeten met vragenlijsten over angst.

In dit artikel beschrijven we aan de hand van twee literatuurstudies het effect van massage op het verminderen van stress.

Massage en stress

Harris & Richards (2009) beschreven in een literatuurstudie het effect van massage op het ontspannen van het lichaam. In deze literatuurstudie werden er 21 studies geïncludeerd die het effect van massage van de rug onderzochten. De meeste studies die in deze review zijn opgenomen, gebruikten een protocol waarin er 3 of 10 minuten gemasseerd werd. Massage van de lage rug liet voor zowel de 3 als de 10 minuten massage een verbetering zien op fysiologische (hartslag) en psychologische variabelen (angst en agressie).

Harris & Richards geven aan dat ondanks de positieve resultaten, de conclusie toch met voorzichtigheid moet worden getrokken.

In een literatuurstudie van Moyer et al (2011), werd het effect van massage op het cortisol gehalte onderzocht met een literatuurstudie. Er werden 18 studies opgenomen in deze review. Uit dit onderzoek komt naar voren dat het effect van massage op het verminderen van het cortisol gehalte zeer klein is. Massage heeft echter wel een positieve effect op het verminderen van angst, depressie en pijn. Dit wordt waarschijnlijk veroorzaakt door een ander mechanisme dan het verminderen van cortisol door massage. Wat dit mechanisme precies is, is nog onduidelijk.

Conclusie

Massage lijkt een positief effect te hebben op het reduceren van stress. Cortisol, ook wel het stresshormoon genoemd, lijkt niet of in geringe mate te verminderen na een massage. De positieve effecten van massage worden waarschijnlijk veroorzaakt door een andere mechanisme dan door cortisolverlaging in het lichaam.

Ondanks de positieve effecten van massage op stress, is er echter een kritische noot, omdat de meeste onderzoeken van lage methodologische kwaliteit zijn:

  • er is een kleine steekproef gebruikt
  • de patiënten zijn niet gerandomiseerd toegewezen aan de groepen
  • er was geen controlegroep
  • er was geen sprake van een geblindeerd onderzoek.

Hierdoor is het niet mogelijk om goede uitspraken te doen. Daarbij zijn er in de meeste onderzoeken verschillen in de duur van de massage, de duur van het onderzoek en het type massage, waardoor het moeilijk is om de onderzoeken met elkaar te vergelijken.

We bevelen daarom aan om in de toekomst onderzoeken te doen met een grotere steekproef en met een gestandaardiseerd behandelprotocol.

Over de auteur

Gautam Kumar is fysiotherapeut en student bewegingswetenschappen.
Voor Masseurs Netwerk Nederland schrijft hij artikelen en geeft hij workshops.

© Masseurs Netwerk Nederland 2016. Alle rechten voorbehouden.  www.mspopleidingen.nl

Overname van het artikel op individuele websites en social media sites is toegestaan onder voorwaarde van bronvermelding en het volledig ongewijzigd laten van het artikel.

Referenties

Bost, N., & Wallis, M. (2006). The effectiveness of a 15 minute weekly massage in reducing physical and psychological stress in nurses. Aust J Adv Nurs, 23(4). 28-33. doi:10.1016/j.jevs.2009.07.017

Burgerhout W.G., Mook G.A., Morree de J.J., Zijlstra W.G.: Fysiologie Leerboek voor paramedische opleidingen. Uitgeverij Elsevier gezondheidszorg, Maarssen 2001

Clow, A. 2001. The physiology of stress. In Jones F. and Bright J. (eds.), Stress: myth, theory and research (pp. 47-61). London: Pearson Education Limited.

Harris, M., & Richards, K.C. (2010). The physiological and psychological effects of slow-stroke back massage and hand massage on relaxation in older people. Journal of clinical nursing, 19(7-8):917-26. doi: 10.1111/j.1365-2702.2009.03165.x

Moraska, A., Pollini, RA., Boulanger, K., Brooks, M.Z., &Teitlebaum. L. (2010) Physiological Adjustments to stress Measures following massage therapy: A review of the literature. Advance Access Publication, 7(4)409–418 doi:10.1093/ecam/nen02

Moyer, C.A., Seefeldt, L., Mann, E.S., &Jackley, L.M. (2011). Does massage therapy reduce cortisol? A comprehensivequantitative review. J BodywMov Ther, 15(1),3-14. doi 10.1016/j.jbmt.2010.06.001

Holistische ontspanningsmassage

Holistische ontspanningsmassage

Holistische massage werkt subliem bij klachten als vermoeid zijn, slecht slapen, pijnlijke schouders, pijnlijke onderrug, vage klachten als gespannen zijn.
Deze klachten zijn vaak een teken dat je te lang jezelf voorbij loopt.

  • Wil je goed voor jezelf zorgen met diepe ontspanning?
  • Is je lijf (en jij) gespannen en wil je de spanning loslaten?
  • Last van je nek,rug of schouders?
  • Blijven je gedachen maar doorgaan en wil je rust in je hoofd?
  • Weg uit de hectiek en even hélemaal tijd voor jezelf?

Een holistische ontpanningsmassage laat je volledig en diep ontspannen. Zo diep dat mensen tijdens de behandeling vaak wegdoezelen.
Je wordt gemasseerd met ontgeurde biologische kokosolie.  Vanuit de visie wat je op het lijf aanbrengt om mee te masseren dat dien je in principe ook verantwoord te kunnen eten.
De huid neemt immers de voeding stoffen van de kokosolie ook via de poriën op.

Binnnen de holistische visie kijk ik naar jou als mens, jouw klachten en wat je bezig houdt in het leven.
De geest (die vaak altijd aan staat met voortdurende gedachten) en het lijf zijn nauw met elkaar verbonden.
Door middel van lange strijkingen, zachte aanraking
kom je innerlijk tot tot rust en kun je je lijf weer goed voelen. Pas als je bewust(er) bent van spanning dan kan je deze pas loslaten en je weer goed voelen.

Het parasympatisch zenuwstelsel wordt geactiveerd en je bloedruk,hartslag en hormonaal evenwicht probeert je lijf weer in evenwicht te brengen.
Jouw lijf wordt dus geholpen om weer in homestase te komen. Een sitatie waar het lijf continu naar werkt maar door conditionering en patronen soms niet meer lukt.
Als het lijf weer in rust is kan het herstelproces weer gestart worden. Stress van alledag ondermijnd dit proces enorm.
langdurige stress, zoals sommige mensen “lekker druk” noemen, zorgt voor stijve pijnlijke schouders en ondermijnd je immuunsysteem. Je wordt vaker ziek en je loopt jezelf voorbij.

Binnen een holistische massage wordt het evenwicht hersteld en diepe ontspanning wordt ervaren op zowel lichamelijk als geestelijk en emotioneel niveau.
De massage brengt je weer helemaal in contact met jouw lijf en wat jij ervaart!
Het werkt diep ontspannend, versoepelend en verkwikkend.
Deze massage is bevorderend voor jouw gezondheid, geestelijk- en lichamelijk welzijn.

Qigong Tuina Massage

Qigong Tuina Massage

Qigong Tuina (spreek uit: tsjiekoeng twienaa) is een oeroude Chinese natuurgeneeswijze (± 4500 jaar) die het lichaam in balans brengt en de weerstand versterkt. Het is onderdeel van de Traditionele Chinese Geneeskunde en gebaseerd op de Taoistische filosofie van Ying en Yang. Tegelijkertijd is het onderdeel van een zich ontwikkelende moderne wetenschap.

Qigong Tuina-behandelingen verhelpen allerlei chronische klachten door de innerlijke energie van het lichaam te versterken. Door psychische en fysieke stoornissen kunnen blokkades in de meridianen ontstaan, waardoor lichamelijke klachten zich voordoen. Een meridiaan is een energiekanaal in het menselijk lichaam waardoor energie stroomt (vergelijkbaar met de electriciteitsbedraging in een huis). Door middel van Chinese therapeutische massage en energie-instraling worden de blokkades opgeheven, zodat de energie weer vrij door de meridianen kan stromen en de klachten verdwijnen.

Door de circulatie van levensenergie en bloed te reguleren en stimuleren, versterkt een Qigong Tuina-behandeling het zelfherstellend vermogen van het lichaam, waardoor de behandeling zowel een preventieve als een genezende werking heeft.

De waardevolle punten van Qigong Tuina zijn:

  • Het is een natuurgeneeswijze die gemakkelijk is toe te passen
  • Het maakt geen gebruik van chemische medicijnen
  • Het is ongevaarlijk en heeft geen bijwerkingen
  • Het is comfortabel, veilig en heeft een preventieve en curatieve werking

Wat gebeurt er tijdens een behandeling?

Bij Qigong Tuina worden geen naalden gebruikt, zoals bij acupunctuur, of kruiden of medicijnen toegediend. Tijdens een behandeling worden alleen fysieke manipulatietechnieken (Chinese therapeutische massage en acupressuur) en energie-instraling (Waiqi) toegepast. Bij Waiqi stuurt de therapeut zijn energie naar de patiënt om de meridianen van blokkades vrij te maken en de bloedcirculatie te stimuleren.

Waiqi is een Qigong-techniek van hoog niveau, waarbij de Qigong beoefenaar in staat is zijn Qi te laten toenemen om het vervolgens naar de patiënt uit te stralen. Qi staat in het Chinees voor levenskracht of vitale energie. Zowel Qigong als Qigong Tuina hebben een therapeutisch effect. Degene die Qigong Tuina ondergaat voelt zich tijdens de behandeling prettig, ontspannen en verkwikt.

Wat is het effect van Qigong Tuina?

Een Qigong Tuina-behandeling dringt door tot diep in het spierweefsel, de botten, de pezen en hersenschors. De behandeling werkt ook door in het bewustzijn. Het vergroot de veerkracht, geeft flexibiliteit en laat spanning en vermoeidheid verdwijnen die door ziekte of klachten zijn veroorzaakt.

Tevens versterkt en stimuleert het de stofwisseling, reguleert de werking van het centrale zenuwstelsel, waardoor je kalm en rustig wordt. Hierdoor heeft het een positief effect op je psychische gesteldheid. Het versterkt dus zowel de fysieke als de psychische gesteldheid. Het effect is een combinatie van het stimuleren van emotionele vastberadenheid en het herstellen van abnormale reacties in het lichaam.

Diverse ziekten en klachten zijn goed te behandelen met Qigong Tuina, zoals:

  • Allerlei blessures
  • Nek-, schouder-, maag-, hart- en rugklachten (whiplash, migraine, etc.)
  • Hernia
  • Reumatische klachten en artrose
  • RSI-klachten
  • MS (Multiple Sclerose)
  • Stress (burn out)
  • Depressie / depressiviteit
  • Hoge of lage bloeddruk